Uzależnienia – psychoterapia pomaga odzyskać kontrolę nad życiem

Przez wiele lat uzależnienie kojarzono głównie z alkoholem i/ lub narkotykami. Poza uzależnieniem od substancji alkoholu, narkotyków, leków, nikotyny problem może dotyczyć także określonych zachowań: hazardu, zakupów, internetu czy nawet pracy. Wspólna dla wszystkich uzależnień jest utrata lub upośledzenie kontroli oraz trudność w radzeniu sobie z emocjami bez sięgania po określoną substancję lub zachowanie. O leczeniu osób uzależnionych opowiada Anna Bus – www.annabus.pl – psycholog w Warszawie, psychoterapeutka, terapeutka EMDR. Prowadzi psychoterapię stacjonarnie w dwóch gabinetach w Warszawie oraz terapię online.

Czemu człowiek sięga po substancje lub zachowanie w sposób kompulsywny?

Uzależnienie rzadko pojawia się bez przyczyny. Często jest sposobem radzenia sobie z napięciem, stresem, samotnością, lękiem, smutkiem, trudnymi doświadczeniami życiowymi. Z czasem dana substancja lub czynność zaczyna pełnić ważną funkcję emocjonalną – pomaga chwilowo nie myśleć o problemach, redukuje nieprzyjemne uczucia, pozwala odpocząć.

Problem polega na tym, że ulga jest krótkotrwała. W efekcie osoba uzależniona coraz częściej sięga po ten sam sposób regulowania emocji, a trudności zamiast znikać – narastają.

Jakie mogą być pierwsze sygnały ostrzegawcze?

Warto zwrócić uwagę na takie sygnały, jak:

• zwiększanie ilości lub częstotliwości używania substancji,
• zwiększenie częstotliwości jakiegoś zachowania np. zakupy bez konkretnego powodu,
• stosowanie zachowania jako rozładowanie napięcia np. po ciężkim dniu
• zaniedbywanie obowiązków: zawodowych, rodzinnych lub społecznych,
• wzrost napięcia i rozdrażnienia w sytuacji braku dostępu do substancji lub czynności,
• ukrywanie danego zachowania, czynności przed innymi osobami,
• poczucie wstydu, winy lub bezsilności w związku z sięganiem po zachowanie lub czynność,
• próby ograniczenia zachowania zakończone niepowodzeniem

Psychoterapia – więcej niż walka z objawami

Wiele osób uważa, że leczenie uzależnienia polega wyłącznie na zaprzestaniu np. picia alkoholu lub wykonywania określonej czynności. Tymczasem trwała zmiana wymaga zrozumienia mechanizmów stojących za danym zachowaniem.

Psychoterapia to nie tylko abstynencja. Praca terapeutyczna pomaga nauczyć się samoregulacji i w kolejnym kroku odkryć, jakie potrzeby były zaspokajane poprzez dane zachowanie. Podczas spotkań terapeutycznych pacjent może przyjrzeć się swoim emocjom, przekonaniom, schematom działania oraz doświadczeniom, które wpływają na jego obecne funkcjonowanie.

Celem terapii jest wypracowanie nowych, zdrowszych sposobów radzenia sobie z codziennymi wyzwaniami.

Kiedy warto zgłosić się po pomoc?

Nie trzeba czekać na moment całkowitej utraty kontroli. Wsparcie psychoterapeuty może być pomocne już wtedy, gdy zauważasz, że określona substancja lub zachowanie zaczynają zajmować zbyt ważne miejsce w życiu. Czasem warto potraktować poważnie sygnały otoczenia – osoba, która nadużywa substancji lub rozwija inny rodzaj uzależnienia może nie zauważać problemu.

Rozważ konsultację ze specjalistą, gdy: problem powraca mimo podejmowanych prób zmiany, uzależnienie wpływa na ważne obszary życia,m pojawiają się objawy lęku, depresji lub przewlekłego stresu, odczuwasz bezradność i nie wiesz, jak samodzielnie poradzić sobie z sytuacją.

Pierwszy krok do zmiany

Wiele osób obawia się oceny lub nie wie, czego spodziewać się podczas pierwszego spotkania z psychoterapeutą. W praktyce konsultacja służy przede wszystkim poznaniu sytuacji pacjenta, określeniu jego potrzeb i wspólnemu ustaleniu możliwych kierunków pracy.

Uzależnienie jest problemem, z którym można skutecznie pracować. Psychoterapia pozwala odzyskać wpływ na własne decyzje, lepiej rozumieć siebie i budować życie oparte na świadomych wyborach, a nie przymusie sięgania po substancję lub zachowanie.

Jeżeli zauważasz u siebie lub bliskiej osoby objawy uzależnienia, doświadczasz wątpliwości czy niepokoju związanego z zachowaniem czy sposobem sięgania po alkohol lub inne substancje warto skonsultować się ze specjalistą.

Anna Bus – psycholog w Warszawie, psychoterapeutka, terapeutka EMDR, psychodietetyk i certyfikowana psychoterapeutka uzależnień. Pracuję z osobami dorosłymi i młodzieżą. Zadzwoń już dziś, tel. 500 608 183 i umów się na konsultację.